Socjologiczne perspektywy oglądu państwa w zglobalizowanym porządku geopolitycznym
DOI:
https://doi.org/10.34864/heteroglossia.issn.2084-1302.nr15.art11Słowa kluczowe:
state, sociological perspectives, globalisation, digital society, geopoliticsAbstrakt
The aim of the article is to show the importance of the sociological perspective for understanding the state in the globalized geopolitical order. It is about answering the basic problem question: Does the shaped perspective of sociological thinking affect the view of the state in the globalized geopolitical order? A working thesis can be put forward that it is possible to identify two basic perspectives that have such an impact on the contemporary view of the state as a subject of geopolitics in the global world. These perspectives can be described as problem-systemic on the one hand, and semiotic-interactionist on the other. Therefore, the article is a meta-theoretical look at sociology not only as a discipline of a neutral description of social modernity, but also as an important factor shaping it. The dominance of one or the other perspective is important especially in the description of the geopolitical conditions of the state in the globalized world.
Bibliografia
Andreski S., Czarnoksięstwo w naukach społecznych, przeł. S. Andreski, J. Sowa, Oficyna Naukowa, Warszawa 2002.
Arendt H., Kondycja ludzka, przeł. A. Łagodzka, Aletheia, Warszawa 2000.
Bartosiak J., Friedman G., Wojna w kosmosie. Przewrót w geopolityce, Zona Zero, Warszawa 2021.
Bartosiak J., Najlepsze miejsce na świecie. Gdzie Wschód zderza się z Zachodem, Wydawnictwo Literackie, Warszawa 2023.
Bartyzel J., Problem własności w filozofii politycznej francuskich „Doktorów Kontrrewolucji”, Historia i Polityka 2015, nr 3, s. 103–126. DOI 10.12775/HiP.2005.022.
Berger P., Luckmann T., Społeczne tworzenie rzeczywistości, przeł. J. Niżnik, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1983.
Bonald L. de, O władzy najwyższej, czyli o suwerenności (fragment z Essai analytique sur les lois naturelles ou du pouvoir, du ministre et de sujet, Paris 1800), przeł. M. Wodzyńska-Walicka, [w:] Filozofia francuska XIX wieku, wybór i opr. B. Skarga, PWN, Warszawa 1978.
Burawoy M., Chang M., Fei-You Hsieh M. (red), Facing an Unequal World: Challenges for a Global Soiology, Institute of Sociology at Academia Sinica, Council of National Associations of International Sociological Association, Academia Sinica, Taipei 2010.
Burawoy M., Ostatni pozytywista, przeł. P. Walczyna, „Studia Litteraria et Historica” 2014/2015, nr 3/4, s. 357.
Friedman G., Następne 100 lat. Prognoza na XXI wiek, przeł. M. Antosiewicz, Zysk i S-ka, Poznań 2022.
Gawlikowski K., Problemy i charakter tożsamości chińskiej. Uwagi i refleksje, [w:] Baraniecka-Olszewska K., Kabzińska I., Tangad O., (red.), Lokalne i globalne perspektywy azjanistyczne: księga jubileuszowa dla profesora Sławoja Szynkiewicza, Polska Akademia Nauk, Instytut Archeologii i Etnologii PAN, Warszawa 2018.
Gawlikowski K., Zachodni indywidualizm a konfucjańska apoteoza wspólnoty i tożsamości grupowej, „Azja-Pacyfik” 2020, nr 23.
Hall D.L., Ames R.T., A Pragmatist Understanding of Confucian Democracy, [w:] Bell D.A., Hahm Chai-bong (red.), Confucianism for the Modern World, Cambridge University Press, Cambridge 2003.
Hall D.L., Ames R.T., The Democracy of the Dead: Dewey, Confucius, and the Hope for Democracy in China, LaSalle Open Court, Chicago 1999.
Jabłoński A., Budowanie społeczeństwa wiedzy. Zarys teorii społecznej Karla R. Poppera, Wydawnictwo KUL, Lublin 2006.
Jabłoński A., Czynności ludzkie jako obiektywny wymiar badań nauk humanistycznych. Analiza porównawcza koncepcji Kazimierza Twardowskiego i Floriana Znanieckiego, „Roczniki Nauk Społecznych” 2020, nr 3, s. 22–23.
Jabłoński A., Filozoficzna interpretacja życia społecznego w ujęciu Petera Wincha, Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin 1998.
Jabłoński A., Racja stanu w społeczeństwie cyfrowym, „Journal of Modern Science” 2023, nr 1, s. 115–131.
Jabłoński A., Szymczak W., Aktywność obywatelska w kontekście modelu partycypacji społecznej. Socjologiczna aplikacja personalistycznych idei Karola Wojtyły, „Przegląd Sejmowy” 2021, nr 1, s. 9–30.
Klima E., Państwo – historia idei, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Socio-Oeconomica” 2009, nr 10, s. 9–11.
Komunitarianie. Wybór tekstów, wyb. i wstęp P. Śpiewak, przeł. P. Rymarczyk i T. Szubka, Aletheia, Warszawa 2004.
Kondylis P., Niewidoczna chronologia myśli. Trzy wywiady z Panajotisem Kondylisem, przejrzeli, opracowali, wstępem opatrzyli F. Olkiewicz i L. Zieliński, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2020.
Konecki K., Socjologia poza socjologią? Postdyscyplinarność z perspektyw socjologicznej. Dylematy socjologii w epoce późnej nowoczesności, [w:] Warzywoda-Kruszyńska W. (red.), Społeczeństwo, edukacja, praca, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2014.
Levenson J. R., Liang Ch’i-ch’ao and the Mind of Modern China, Harvard University Press, Cambridge 1953.
Luhmann N., Systemy społeczne. Zarys ogólnej teorii, przeł. M. Kaczmarczyk, Zakład Wydawniczy NOMOS, Kraków 2007.
Małyński E., Nowa Polska. Reforma agrarna przeciw własności prywatnej, Klinika Języka, Szczęsne 2019.
Marcuse H., Człowiek jednowymiarowy. Badania na ideologia rozwiniętego społeczeństwa przemysłowego, przeł. M. Ćwirko-Godycki, PWN, Warszawa 1991.
Mead G. H., Umysł, osobowość i społeczeństwo, PWN, Warszawa 1975.
Ortega Y Gasset J., Bunt mas, przeł. P. Niklewicz, Warszawskie Wydawnictwo Literackie MUZA SA, Warszawa 1997.
Pawłuszko T., Bezpieczeństwo ontologiczne państwa – koncepcja i zastosowanie, „Doctrina. Studia Społeczno-Polityczne” 2018, nr 15, s. 235–252.
Popper K., Droga do wiedzy. Domysły i refutacje, przeł. S. Amsterdamski, PWN, Warszawa 1999.
Schütz A., The Phenomenology of the Social World, Northwestern University Press, Northwestern 1967.
Socjologia w Europie Środkowo-Wschodniej czy socjologia wschodnioeuropejska, „Przegląd Socjologiczny” 2009, nr 2, s. 9–31.
Sykulski L., Przedmowa, [w:] Mackinder H. J., Demokratyczne ideały a rzeczywistość. Studium o polityce przebudowy, Zona Zero, Warszawa 2019.
Szacki J. (red.), Sto lat socjologii polskiej. Od Supińskiego do Szczepańskiego, PWN, Warszawa 1995.
Sztompka P., Kolejna socjologiczna utopia, przeł. P. Walczyna, „Studia Litteraria et Historica” 2014/2015, nr 3/4, s. 335–349.
Twardowski., O czynnościach i wytworach. Kilka uwag z pogranicza psychologii, gramatyki i logiki, Drukarnia Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 1911.
Winch, P., Idea nauki o społeczeństwie i jej związki z filozofią, przeł. B. Chwedeńczuk, Oficyna Naukowa, Warszawa 1995.
Xiaowei Z., Ethnicity in China: A Critical Introduction, Polity Press, Cambridge-Malden MA 2015.
Znaniecki F., Nauki o kulturze. Narodziny i rozwój, przeł. J. Szacki, PWN, Warszawa 1971.
Znaniecki F., Pisma filozoficzne, t. 2, PWN, Warszawa 1991.
