„Oh, terrible moment! For the defenseless Krakus, the brotherly sword pierces!”. About Krakus Jan Chodźko
DOI:
https://doi.org/10.34767/HG.2019.09.03Keywords:
Krak, Jan Borejko Chodźko (1777-1851), classicist tragedy, enlightenment, legendAbstract
Currently interest in Slavic and sometimes pagan culture is undergoing a Renaissance phase. It seems reasonable to remind that also in enlightenment writers willingly reached for these threads, reinterpreting them. Among them, it is worth paying attention to the tragedy Krakus of Jan Chodźko, preserved in fragments, which was created in 1804, during a period of intensified dramatic activity, initiated by a competition announced in 1803 by the Society of Friends of Sciences for a tragedy based on historical events. The article attempts to present the artistic vision of the enlightenment artist on the basis of art fragments published in „Journal Vilnius” and „Rubon”.
References
Chodźko J.B., Krakus, „Dziennik Wileński” 1816, t. 3, nr 17, s. 394-406; „Rubon. Pismo zbiorowe poświęcone pożytecznej rozrywce” 1845, t. 6, s. 247-251; „Rubon. Pismo zbiorowe poświęcone pożytecznej rozrywce” 1846, t. 7, s. 219-225.
Bajer M., Lustra królowej. Obraz tragedii w perytekstach staropolskich i oświeceniowych przekładów Cornneille’a i Racine’a, „Teksty Drugie” 2015, z. 1, s. 232-252.
Czwórnóg-Jadczak B., Klasyk aż do śmierci. Twórczość literacka Franciszka Wężyka, Wyd. UMCS, Lublin 1994.
Czwórnóg-Jadczak B., Nowe tendencje w dramacie przełomu (tragedia pseudoklasyczna i drama epoki Oświecenia) [w:]„Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska Lublin – Polonia Sectio F” 1971, s. 95-122.
Grabski A.F., Myśl historyczna polskiego oświecenia, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1978.
Kotlarz P.W., Historia dramaturgii, [online], 2016.
Krzyżanowski J., Bajka ludowa w misteriach Norwida, [w:] tegoż, Paralele: studia porównawcze z pogranicza literatury i folkloru, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1977.
Maślanka J., Literatura a dzieje bajeczne, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1984.
Moraczewski J., Dzieje Rzeczypospolitej Polskiej do piętnastego wieku ułożone przez Jędrzeja Moraczewskiego, Wyd. N. Kamieński i Spółka, Poznań 1851.
Mortkowicz-Olczak H., Podanie o Wandzie: dzieje wątku literackiego, skł. gł. w Księgarni Towarzystwa Wydawniczego, Warszawa 1927.
Norwid C.K., Krakus [w:] tegoż, Pisma wybrane, t. 3, oprac. J. Gomulicki, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1968.
Ochocki J.D., Pamiętniki, t. 1, Druk Ed. Nicz i S-ka, Wilno 1857.
Plucińska D., Norwida koncepcja literatury. Obszary dyskursu i reinterpretacji: gatunki, kategorie, konotacje, Oficyna Wydawnicza ASPRA, Pułtusk-Warszawa 2013.
Ratajczak D., Wstęp [w:] Polska tragedia neoklasycystyczna, oprac. i wybór tejże, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1988.
Ratajczak D., Przestrzenie narodowej tragedii [w:] „Pamiętnik Literacki” 1981, z. 2, s.43-82.
Rzońca W., Norwid a romantyzm polski, Wydział Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2005.
Simon L., „Krakus” Jana Chodźki, „Życie Teatru” 1926, nr 23, s. 177.
Słownik literatury polskiego Oświecenia, T. Kostkiewiczówna (red.), Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1977.
Strzelczyk J., Mity, podania i wierzenia dawnych Słowian, Rebis, Poznań 2007.
Szmydtowa Z., O misteriach Cypriana Norwida, Wyd. Kasy im. Mianowskiego – Instytutu Popierania Nauki, Warszawa 1932.
Szyjkowski M., Dzieje nowożytnej tragedii polskiej. Typ pseudoklasyczny (1661-1831), Krakowska Spółka Wydawnicza, Kraków 1920.
Wierzbicki A., Historiografia polska doby romantyzmu, Wyd. FUNNA, Wrocław 1999.
Windakiewicz S., Dzieje Wawelu, Wyd. Wawelskie, Kraków 1991.
Wyspiański S., Wyzwolenie, [w:] tegoż, Dzieła zebrane, oprac. L. Płoszewski, Wyd. Literackie, Kraków 1958, t. 5.
Żmigrodzka M., Historia i romantyczna epika [w:] Problemy polskiego romantyzmu, tejże i Z. Lewinówna (red.), t. 1, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1971, s. 51-77.
